Sąsiedzki spacer: Szaberplac, czyli przystanek Wyższa Szkoła Handlowa

Zapraszamy na spacer, który nie będzie klasyczną opowieścią o architekturze lecz historią naszego osiedla widzianą od strony targu, kramu, straganu i wymiany. Handel legalny i nielegalny, zorganizowany i żywiołowy  ukształtował plac Grunwaldzki bardziej niż jakikolwiek plan urbanistyczny.

  • 27 sierpnia 2026 (czwartek), godz. 17:00 
  • Zbiórka: Politechnika Wrocławska / Pomnik Pomordowanych Profesorów Lwowskich 
  • Ok. 2 godziny 
  • Wstęp wolny / obowiązują zapisy – szczegóły poniżej
  • Prowadzenie: Anna Komsta-Tomaszewska
  • Trasa jest w większości płaska i prowadzi chodnikami/deptakami. Spacer jest dostępny również dla osób z ograniczoną mobilnością.
Archiwalne zdjęcie w sepii: szaberplac na placu Grunwaldzkim. Dużo ludzi tłoczy się po dwóch stronach ulicy, oddzielonych torowiskiem. W tle zniszczona zabudowa ul. Norwida.
Archiwalne zdjęcie przedstawia Szaberplac na placu Grunwaldzkim.

Nazwa spaceru nawiązuje do dawnego przystanku tramwajowego „Wyższa Szkoła Handlowa”, dziś kojarzonego z uczelnią, a niegdyś leżącego w samym sercu największego powojennego targowiska Dolnego Śląska. 

Przejdziemy przez cztery epoki tego samego miejsca:

  • przedwojenne, mieszczańskie Breslau z eleganckimi sklepikami kolonialnymi,
  • gruzowisko powstałe po wyburzeniach z 1945 roku i narodziny Szaberplacu, dzikiego, żywiołowego targowiska, gdzie handlowano dosłownie wszystkim, a walutą częściej niż pieniądz był barter,
  • namiotowy bazar Goliat, ikonę przełomu lat 90., gdzie kupowało się pierwsze zachodnie ciuchy, kasety i słynne rurki z kremem,
  • sterylny, klimatyzowany Pasaż Grunwaldzki, jaki znamy dziś.

Po drodze usłyszymy głosy dawnych mieszkanek i sprzedawczyń tego miejsca z różnych okresów historycznych Breslau/ Wrocław. 

Mini-wymianka barterowa

W trakcie spaceru zrobimy sobie chwilę przerwy na małą wymiankę, dokładnie tak, jak robiono to na Szaberplacu, gdzie liczyła się rzecz i umiejętność targowania, a nie pieniądz.

Zabierzcie ze sobą jeden drobny, niepotrzebny wam przedmiot: książkę, płytę, filiżankę, pocztówkę, drobiazg z szuflady, coś z historią. W jednym z momentów spaceru  spróbujemy  wymienić się z kimś innym na zasadzie „coś za coś”.

Targowisko powstało w 1947 roku po zamknięciu szaberplacu, który funkcjonował w tym samym miejscu. Z biegiem lat stało się jednym z najbardziej popularnych targów we Wrocławiu, przyciągającym wielu mieszkańców. W latach 90. XX wieku funkcjonowało pod rozłożonym namiotem cyrkowym „Goliat”. W 2006 roku zostało zamknięte, a na jego miejscu wybudowano Pasaż Grunwaldzki. Na fotografii jedna z alejek targowiska.

Wasze wspomnienia

Będzie też miejsce na sąsiedzkie wspomnienia! Jeśli pamiętacie smak rurek z kremem z okolic Goliata, swoją pierwszą kasetę czy ciuch kupione na tutejszym targu, albo w rodzinie krążą opowieści o szabrowaniu i pierwszych powojennych latach na tym terenie: przyjdźcie i podzielcie się nimi z grupą. Takie historie są dla nas bezcenne i mogą stać się częścią sąsiedzkiego archiwum.

Zapisy:

Zgłoszenie udziału jest równoznaczne z akceptacją regulaminu spaceru. Każda osoba, która wypełni formularz, otrzyma potwierdzenie mailowe.

Do zobaczenia na trasie! 🧡

Prowadząca Anna Komsta – Tomaszewska, animatorka kultury, nauczycielka, menadżerka. Specjalistka animacji małych społeczności lokalnych i międzypokoleniowych. Wieloletnie doświadczenie w pracy pedagogicznej i edukacji oraz animacji kulturowej zdobyte w działaniu i zarządzaniu samorządową instytucją kultury. Poszukiwaczka pretekstów do wspólnego doświadczania, rozwoju, budowania więzi i tożsamości. Autorka książki „Opowieści stołu. Ze Wschodu na Zachód”. Praktyczka i felietonistka kulinarna. Archiwistka społeczna. Absolwentka Szkoły Sąsiedzkich Spacerów WIK Wrocław. Obecnie menadżerka Centrum Plac Grunwaldzki OD NOWA/ Fundacja Ładne Historie.


Współpraca Fundacji Ładne Historie i Wrocławskiej Spółdzielni Socjalnej odbywa się w ramach projektu „Centrum Organizacji Pozarządowych – Skłodowskiej-Curie”, współfinansowanego ze środków Gminy Wrocław (www.wroclaw.pl).